Tin Tức

Cuộc gặp thần tượng không tiếng reo hò

Ngày đăng tin: 11/1/2014 Trung Tâm Toán Học Titan Education

 

SGTT.VN - GS Ngô Bảo Châu đặt tên “Thích học toán” cho blog của mình. Cái tên “Thichhoctoan” đã gắn liền với GS Ngô Bảo Châu. Với học sinh chuyên toán thì thích học toán là… chuyện đương nhiên! Những người thích học toán ở TP.HCM đã có buổi gặp gỡ, trò chuyện với GS Ngô Bảo Châu vào sáng 16.3.

“Vì sao các em chọn toán?”

 Đoàn những người thích học toán của TP.HCM tham dự buổi gặp với GS Ngô Bảo Châu có nhiều học sinh giỏi toán các lứa tuổi khác nhau. Lứa cựu học sinh giỏi quốc gia có Phạm Ngọc Hoàng Minh, Nguyễn Mạnh Tiến – sinh viên khoa Toán – tin học đại học Khoa học tự nhiên TP.HCM, Lê Phúc Lữ – sinh viên đại học FPT, Trần Xuân Hoá – sinh viên đại học Kinh tế TP.HCM, Nguyễn Đình Toàn – sinh viên đại học Ngoại thương TP.HCM. Lứa từng tham dự các kỳ thi toán quốc tế (IMO) có Võ Văn Huy – huy chương đồng IMO 2011, Trần Hoàng Bảo Linh – huy chương đồng IMO 2012. Lứa học sinh giỏi quốc gia 2013 có Vũ Huy Quân (lớp 12 chuyên toán PTTH Lê Hồng Phong); Phạm Tấn Anh Quân, Cấn Trần Thành Trung (lớp 12 chuyên toán phổ thông Năng khiếu – đại học Quốc gia TP.HCM), Phạm Tuấn Huy (lớp 11 chuyên toán phổ thông Năng khiếu). Lứa nhỏ hơn có Nguyễn Minh Châu, Lê Nguyễn Khôi Nguyên, Lê Quang Trung, Trần Nguyễn Nam Trung (lớp 7 chuyên toán, trung tâm Ngoại ngữ và bồi dưỡng văn hoá Titan). Đoàn được dẫn dắt bởi hai người thích học toán là TS Nguyễn Văn Lượng và TS Trần Nam Dũng, cả hai cùng đoạt huy chương bạc IMO 1983.

Vào buổi gặp, GS Châu hỏi ngay: “Vì sao các em chọn toán?” Câu trả lời của Phạm Tuấn Huy có lẽ đã đại diện cho số đông: “Toán mang đến cho em niềm vui và cơ hội thể hiện mình”. Kỳ thi học sinh giỏi quốc gia vừa qua, Huy đoạt giải nhất với 33/42 điểm và lọt vào vòng thi chọn học sinh giỏi đi thi toán quốc tế sẽ diễn ra vào đầu tháng 4 tới (vòng thi TST – Team Selection Test).

Tìm thấy niềm vui và vẻ đẹp trong toán học

Thích học toán, tìm được niềm vui trong học toán là đặc điểm chung của học sinh giỏi toán. TS Trần Nam Dũng, đại học Khoa học tự nhiên TP.HCM, người thầy của nhiều thế hệ học sinh chuyên toán TP.HCM từng nói, với học sinh chuyên toán, không bao giờ phải nhắc học bài mà chỉ cần hướng dẫn học thế nào thôi. Ở lứa tuổi học sinh, “dân” chuyên toán có thể đánh đổi một trận đá bóng, một buổi chơi game để theo đuổi sự yêu thích của mình. Nhưng còn trong cuộc sống thì sao? Phạm Tấn Anh Quân thắc mắc: “Người… thích học toán có phải đánh đổi gì trong cuộc sống không?” – “Có chứ, phải đánh đổi chứ”, GS Châu buột miệng nói ngay. Sau một lát im lặng, ông nói tiếp: “Theo môn toán, có những lúc tôi cảm thấy cuộc sống như thiếu thiếu một cái gì đó. Lúc còn trẻ, đôi khi tôi thấy thiếu hẳn những chuyến du lịch. Nhưng bây giờ thì tôi quen rồi, không thấy thiếu nữa”.

 

“Hồi mới sang Pháp tôi cũng chán toán ghê lắm. Lúc nhỏ học toán thấy thích mà sao lúc đó lại thấy chán. Toán cao cấp khác với toán chuyên ở phổ thông. Những khái niệm như không gian véctơ, không gian đối ngẫu lúc đầu sao mà khô khan, chán ngắt! Lúc đó phải nhờ thầy, nhờ bạn giúp đỡ. Tôi cứ cố gắng học và đến lúc nhận ra vẻ đẹp tự nhiên của toán học thì hết chán”. – GS Ngô Bảo Châu

Khi Vũ Huy Quân hỏi: “Người học toán có những phẩm chất khác nhau. Phẩm chất nào thì phù hợp với nghiên cứu toán học?”, GS Châu không trả lời mà hỏi lại: “Các em thích bài toán khó hay bài toán dễ”? Có nhiều tiếng trả lời là “bài toán khó”! GS Châu trầm ngâm một lúc rồi nói: “Có những người thích nghĩ đi nghĩ lại một vấn đề, không bao giờ bằng lòng với câu trả lời đã tìm được. Người đó chắc chắn phải thích bài toán khó”.

 

Phạm Ngọc Hoàng Minh thổ lộ: “Có những lúc em lười học toán. Giáo sư có lúc nào như vậy không? Có khi nào giáo sư thấy lung lay?” GS Châu trả lời: “Có nhưng ít thôi. Hồi mới sang Pháp tôi cũng chán toán ghê lắm. Lúc nhỏ học toán thấy thích mà sao lúc đó lại thấy chán. Toán cao cấp khác với toán chuyên ở phổ thông. Những khái niệm như không gian véctơ, không gian đối ngẫu lúc đầu sao mà khô khan, chán ngắt! Lúc đó phải nhờ thầy, nhờ bạn giúp đỡ. Tôi cứ cố gắng học và đến lúc nhận ra vẻ đẹp tự nhiên của toán học thì hết chán. Mỗi bài toán có ngôn ngữ riêng của nó. Giải được bài toán khó đã là tốt rồi nhưng diễn đạt lời giải sao cho ngay ngắn, dễ hiểu, đúng với ngôn ngữ toán học là đã tìm được vẻ đẹp của toán. Để giải được những bài toán khó, công việc đầu tiên là hãy cố gắng hiểu bài toán và phát biểu lại nó bằng ngôn ngữ toán học trong sáng nhất. Với bổ đề cơ bản, thực tế tôi đã mất hơn hai năm để phát biểu lại vấn đề đặt ra một cách rõ ràng, tự nhiên. Kể từ đó, hướng đi mới dần hiện ra. Người làm toán phải hướng đến cái đẹp, cái hoàn thiện thì mới có thể tiến xa. Thế nhưng, phải thú thực là ngay trong bổ đề cơ bản, do thời gian gấp rút, có những vấn đề tôi mới chỉ chứng minh được chứ chưa thực sự hài lòng với cách diễn đạt của mình”.

Tâm đắc với lời của GS Ngô Bảo Châu, TS Trần Nam Dũng nhận xét, việc diễn đạt lại bài toán cho đúng, cho đẹp theo lời GS Châu là rất bổ ích: “Có nhiều học sinh chỉ chăm chú tìm cách giải được bài toán, tìm ra đáp số mà không để ý đến việc trình bày, diễn đạt. Diễn đạt bài toán đã giải được bằng thứ ngôn ngữ toán đẹp, trong sáng sẽ giúp học sinh hiểu bài toán và phương pháp giải một cách sâu sắc nhất, để có thể áp dụng vào các bài toán khác, tình huống khác. Làm được như thế, các em sẽ học toán tốt hơn và đã đi đến gần với nghiên cứu”.

TS Nguyễn Văn Lượng nói: “Học sinh chuyên toán nói chung đều có tố chất tốt, có tư duy toán học, biết sống với đam mê, không ngại khó. Nếu rèn luyện thêm được kỹ năng trình bày, diễn đạt, làm việc nhóm… trong quá trình học toán thì sau này, dù theo toán hay theo ngành nào, làm gì cũng sẽ có khả năng đạt được thành công cao. Những người đã từng thích học toán luôn có khả năng thích nghi với nhiều môi trường khoa học khác nhau”.

Với nhiều người thích học toán ở lứa tuổi học sinh, GS Ngô Bảo Châu là thần tượng. Được gặp GS Ngô Bảo Châu là được gặp thần tượng của mình. Nhưng không có những màn tung hô, hò reo, không xúm xít xin chữ ký, không khóc nức nở, những người thích học toán ở lứa tuổi thanh – thiếu niên của TP.HCM gặp thần tượng của mình trong tư thế thoải mái, tự tin để trao đổi, trò chuyện.

NAM TRUNG – HƯNG LONG

Các tin khác